Autismespecialist what's in a name?

 

De betekenis van het woord ‘autismespecialist’ blijkt voor nogal wat beroering te zorgen. Reden om de historie achter deze benaming kort toe te lichten en wat uitleg te geven bij de keuzes die gemaakt zijn voor de specifieke toelatingscriteria om lid te kunnen worden van de Internationale Beroepsvereniging van Autismespecialisten.

 

Historie

Enkele jaren geleden werd voor het eerst de term ‘specialist’ gebruikt om aan te duiden dat een student één van de voortgezette opleidingen in de speciale onderwijszorg had voltooid, bijvoorbeeld ‘specialist jonge risico kinderen’, ‘dyslexiespecialist’ en ‘remediaalspecialist’. Doorgaand in deze lijn werd twee jaar geleden ook de naam ‘autismespecialist’ gekozen voor de studenten die de voortgezette opleiding autisme hadden gevolgd.

 

Betekenis

Autismespecialist is dus de aanduiding voor een professional die met goed gevolg 30 ECTS heeft behaald in de voortgezette HBO opleiding ‘autisme’ in de speciale onderwijszorg. ECTS zijn European Credits; deze studiepunten geven aan hoeveel uur studie is geïnvesteerd om het getuigschrift te halen. 1 ECTS staat voor 28 SBU = 30 ECTS staat voor 840 uur.

De term ‘autismespecialist’ betekent daarmee dat iemand zich gespecialiseerd heeft in autisme door het volgen van de voortgezette opleiding autisme en zich heeft laten toetsen volgens geaccrediteerde normen. Vanaf 2006 bestaat de mogelijkheid om in twee jaar af te studeren als Master of Special Educational Needs, leerroute Autismespecialist (60 ECTS = 1680 uur). Studenten die al eerder het getuigschrift Autisme haalden, kunnen instromen in het tweede leerjaar en in één jaar tijd hun Ma SEN getuigschrift halen.

 

Toelatingscriterium

De IBvA is opgericht als een beroepsvereniging voor iedereen die na zijn hbo-opleiding de voortgezette- of post hbo-opleiding Autisme heeft gevolgd of de MA SEN leerroute Autismespecialist. Daaruit komt ook het belangrijkste toelatingscriterium voort. Om toegelaten te worden tot de beroepsvereniging moeten objectieve, toetsbare registratienormen worden gehanteerd. Een getuigschrift dat is toegekend door een erkend opleidingsinstituut en is verkregen nadat is voldaan aan geaccrediteerde criteria is zo’n objectieve registratienorm. Daarom is het getuigschrift Autisme of MA SEN Autismespecialist gekozen als toelatingscriterium en vastgelegd in de statuten van de beroepsvereniging.

 

Onderscheid

Lid zijn of worden van de IBvA betekent dat iemand zich wil en kan onderscheiden van andere gespecialiseerde beroepsbeoefenaars. Als lid van de IBvA bewijs je dat je je op een bepaalde manier hebt gespecialiseerd in autisme. De manier waarop je je hebt gespecialiseerd is controleerbaar en toetsbaar doordat de opleiding die je hebt gevolgd controleerbaar en toetsbaar is. Iemand die (aspirant)lid is van de IBvA heeft aantoonbaar 840 – 1680 uur geïnvesteerd in zijn autisme-opleiding en heeft o.a. door het doen van praktijkonderzoek bewezen dat hij een gedegen kennis heeft van autisme en die kennis ook kan toepassen in de praktijk. Natuurlijk heeft iemand die veel tijd gestoken heeft in het bijwonen van symposia, congressen, workshops en deelname aan cursussen zich ook verder ontwikkeld op zijn vakgebied. Maar er is een groot verschil tussen de eerder genoemde opleiding en het volgen van een goede cursus of workshop. Dat verschil wordt met name bepaald door opleidingseisen op het gebied van het doen van (cyclisch) onderzoek en het gericht werken aan competenties op het gebied van reflectie en ontwikkeling; dit in tegenstelling tot het meer vrijblijvende karakter van de meeste cursussen en nascholingsactiviteiten.

 

Deelname

Iedereen die voldoet aan de toelatingscriteria kan lid worden van de IBvA: niemand wordt uitgesloten.

 

Dilemma

Toch zijn er heel deskundige professionals die nog geen lid kunnen worden van de beroepsvereniging bijvoorbeeld omdat ze op een andere manier hebben gewerkt aan hun deskundigheid op het gebied van autisme. Het dilemma voor bijvoorbeeld de registratiecommissie van de IBvA bestaat uit het ontbreken van objectieve criteria om de deskundigheid van deze specialisten in autisme te toetsen. Zonder objectieve criteria kan er niet geregistreerd worden want op basis waarvan kan de ene professional dan wel worden ingeschreven maar de andere niet?

Om recht te doen aan iedereen die zich terecht als autismespecialist wil laten registreren als lid van de IBvA moeten we met elkaar zoeken naar een antwoord op dit dilemma. Want het kan niet zo zijn dat iemand die vanwege het ontbreken van een specifiek ‘papiertje’ niet kan worden toegelaten tot de beroepsvereniging als hij wel aantoonbaar dezelfde competenties in huis heeft als iemand die wel het gevraagde getuigschrift bezit. Maar het kan ook niet zo zijn dat iemand die er 840-1680 uur (en minstens €3000,- ) voor over heeft gehad om zich te professionaliseren in autisme gelijk gesteld wordt met iemand die dat niet of slechts gedeeltelijk in zijn ontwikkeling heeft geïnvesteerd.

 

Dialoog

Wat is nog meer nodig om eerlijke, eenduidige, doorzichtige, toetsbare en objectieve normen te vinden als aanvulling op de huidige toelatingscriteria voor onze beroepsvereniging?

Het antwoord daarop is aan de leden en toekomstige leden van de IBvA en moet voortkomen uit de dialoog tussen alle belanghebbenden.

Hier volgen mijn suggesties voor een mogelijke eerste aanzet:

·         In kaart brengen van mogelijke belanghebbenden

·         Verfijnen en verder uitwerken van het competentieprofiel van de autismespecialist

·         Verzoek indienen bij de WOSO-opleidingscentra tot het ontwikkelen van een applicatie of aanvullende leerlijn Autisme voor professionals die op basis van EVC’s (eerder verworven competenties) en een Port Folio kunnen worden toegelaten tot het tweede jaar van de MA SEN leerroute Autismespecialist

 

Versterking

Er is nog veel werk aan de winkel. De werkgroep die de oprichting van de IBvA op zich heeft genomen wil het stokje graag doorgeven aan een gekozen bestuur. Alle leden en toekomstige leden worden daarom uitgenodigd om hun talent en wat vrije tijd in te zetten voor de verdere vormgeving van onze beroepsvereniging al dan niet als bestuurslid. Dit is dé mogelijkheid om invloed uit te oefenen op de verdere vormgeving en inrichting van de IBvA. Verder is het natuurlijk heel belangrijk dat er zoveel mogelijk nieuwe leden bijkomen zodat we een veelzijdig platform kunnen vormen en het werk voor de IBvA voor elkaar en met elkaar gaan oppakken. Van daaruit kunnen we verder werken aan een sterke beroepsvereniging die niet alleen opkomt voor de belangen van haar leden maar juist ook voor de mensen met autisme: onze doelgroep is het waard!

 

Gery Quak, lid IBvA.